logo-aikido-maastricht-nov2014

 

 

Aikidostijlen, Aikikai

De groei van de populariteit van aikido in Japan zelf en ook daarbuiten heeft zich afgespeeld na 1950. Ueshiba die toen al de zeventig was gepasseerd, heeft daarin nauwelijks een rol gespeeld. Het waren vooral zijn leerlingen zoals Koichi Tohei, Gozo Shioda, Minoru Mochizuki, Kenji Tomiki, and Kisshomaru Ueshiba die gezorgd hebben voor de verspreiding van de krijgskunst.
Deze centrale figuren zijn ook verantwoordelijk voor de ontwikkeling van de voornaamste aikidostijlen en -organisaties zoals we die nu tegenkomen en waar bijna elke aikidoschool op terug te voeren is.

Kisshomaru Ueshiba

moriteru De Aikikai Hombu Dojo, kortweg Aikikai, is de grootste en de bekendste organisatie. Wereldwijd zijn er duizenden scholen bij aangesloten. De Hombu Dojo is de directe voortzetting van de Kobukan Dojo, de vooroorlogse school van Ueshiba. Kisshomaru Ueshiba, zoon van de grondlegger, was vanaf de dood van de grondlegger in 1969 tot aan zijn eigen dood in 1999 de tweede Doshu (letterlijk: leider van de Weg).
Het begin van de internationale verspreiding van aikido is vooral te danken aan Koichi Tohei die in Hawaii en het vasteland van de V.S. aikido onderwees. Hij schreef enkele populaire boeken die in de belangrijkste Europese talen werden vertaald. Andere belangrijke leraren die hem volgden en die tegenwoordig in de V.S wonen, zijn Yamada, Sugano, Saotome en Ikeda. In Europa (Frankrijk) was Mochizuki de eerste aikidoleraar. Later volgden o.a. Abe, Noro en Tamura (Frankrijk), Asai (Duitsland), Chiba en Kanetsuka (Groot-Brittannië).

Belangrijkste bijdrage van Kisshomaru Ueshiba

De belangrijkste bijdrage van Kisshomaru is van organisatorische aard geweest. In de Aikikai staat de martiale kant van de aikidotechnieken op de achtergrond. Veel belangrijker zijn zelfverwerkelijking en ‘schaven’ aan de eigen persoon zodat je een productief lid van de samenleving kunt worden.
De Aikikai heeft een aantal belangrijke meesters voortgebracht die onder de noemer Aikikai opereerden of nog steeds opereren. We noemen hier in willekeurige volgorde Rinjiro Shirata, Kisaburo Osawa, Seigo Yamaguchi, Shigenobu Okumura, Morihiro Saito, Sadateru Arikawa, Hiroshi Tada en Shoji Nishio.
De zoon van Kisshomaru, Moriteru Ueshiba (1951-) is de derde Doshu van de Aikikai.
De laatste jaren is de Aikikai milder geworden ten opzichte van de groep aikidoka die zich om de een of andere reden in het verleden heeft afgescheiden van de organisatie.

Technisch gezien is de vloeiende, ronde benadering van Kisshomaru dominant binnen de Aikikai. Verder is er een tendens het aantal technieken te reduceren en te komen tot een standaardisatie van het curriculum om zo meer eenheid in het gradueren te brengen.
De Japanse Aikikai-leraren waarbij ik seminars heb gevolgd zoals Sugano, Tamura, Yamada en Kanai benadrukten ondanks de persoonlijke verschillen de ronde vloeiende bewegingen. Shimizu lijkt qua stijl uitstekend te passen binnen de Aikikai, maar hij heeft toch gekozen voor een eigen organisatie. Van het zich zo onderscheidende Takemusu aikido (van Saito) zien we dat het ondanks de grote stijlverschillen toch deel uitmaakt van de Aikikai.

Wim Heijnen, 28 mei 2006
Naar een artikel van Stanley Pranin: Aikido an overview in Aikido Journal 1996